حهشدا شهعبى د تهرازویهكا نوى دایه و ئهمریكا دێ كێشان و پیڤانێ پێ كهت
گاڤ
پشتى ئالییێن شیعى شهڕێن دژوار بۆ دهربازكرنا یاسایا حهشدا شهعبى كرین كو بچیته سهر ب هێزێن ئیراقى ڤه و ب كهڤیته د چارچۆڤهكێ قانوونى دا، وان بزاڤان سهرنهگرت و سهرۆكایهتییێن ئیراقێ ژ پێنگاڤێن ل دژ یێن ئهمریكا و ئسرائیلێ ڤهجنقین و هاتنه سهر هشێن خۆ.
نویترین زانیارى ل دۆر پاشئێخستنا یاسایا حهشدا شهعبى
چارچۆڤێ ههماههنگییێ راگههاند، ههر چار سهرۆكایهتییێن ئیراقێ گههشتینه رێككهفتنێ پڕۆژێ یاسایا حهشدا شهعبى بهێته پاشئێخستن و پرۆژه ژى ژ جڤاتا نوینهران بهێته ڤهكێشان.
عودهى خدران، ئهندامێ چارچۆڤێ ههماههنگییێ یێ شیعهیان بۆ شهفهق نیوز گۆت: رێككهفتن د ناڤبهرا سهرۆكایهتییێن كۆمار، وهزیران، پهڕلهمان و جڤاتا دادوهرى دا هاتییهكرن پڕۆژه یاسایا حهشدا شهعبى دڤێ خۆلا پهڕلهمانى دا نهكهڤیته بهر دهنگدانێ و بۆ خۆلێن بهێن بهێته پاشخستن و پڕۆژه ژ پهڕلهمانى بهێته ڤهكێشان.
ئهگهر ژى ڤهگهڕاندن بۆ ئارامكرنا سهقامگێرییا ناڤخۆ و تووشنهكرنا وهلاتى كو ببیته پارچهیهك ژ ناكۆكییێن دهڤهرێ و مهترسى دویر بیت.
پاشئێخستن دێ حهشدا شهعبى حهلینیت؟
پاشئێخستنا یاسایێ رامانا وێ یهكێ نادهت كو حهشدا شهعبى نهما، بهلكو پڕۆژهیه بۆ حكومهتێن بهێن یێن ئیراقێ.
یاسایا حهشدا شهعبى رهنگڤهدانێن جودا ل دویف خۆ هێلان و بوو ئهگهر شیعه ببنه دو سێ بهره و كارڤهدان ل سهر ئێكگرتنا وان و هێزێن فهرمى یێن ئیراقى ژى مژارهكا دى یا سهربازى و دروستكرنا كێشهیان بوو، ئهڤه ژى ههمى فشار بوون ل سهر حهشدا شهعبى و ئهمریكا و ئسرائیل ب جدى كار ل سهر وێ یهكێ دكهن ئهو حهشد ب حهلیت.
ژ ئالییهكێ دى ڤه فشارێن ئهمریكا كارتێكرنهكا مهزن ل سهر پاشخستنێ كریه و واشۆنتۆن یاسایا حهشدێ ب گرۆپێن تیرۆرستى ناڤ دكهت و پێكڤهگرێدانا وێ ب سوپایێ ئیراقێ ڤه ب سهرخوهبوونا وێ بناڤ دكهت و ب مهترسى ژى دزانیت.
حهشدا شهعبى د تهرازویهكا نوى دایه و ئهمریكا دێ كێشان و پیڤانێ پێ كهت
دهێته پێشبینى كرن ئهڤ پرسه هێشتا مهزن ببیت پشتى خۆلا بهێت یا پهڕلهمانێ ئیراقێ و ل وى دهمى بهرژهوهندییێن سیاسى ل گۆڕهیى وان ئالییێن دهردكهڤن دێ كهڤنه د تهرازوییهكا نوى دا و ئهمریكا دێ كیشان و پیڤانێ پێ كهت.
پشتى ئالییێن شیعى شهڕێن دژوار بۆ دهربازكرنا یاسایا حهشدا شهعبى كرین كو بچیته سهر ب هێزێن ئیراقى ڤه و ب كهڤیته د چارچۆڤهكێ قانوونى دا، وان بزاڤان سهرنهگرت و سهرۆكایهتییێن ئیراقێ ژ پێنگاڤێن ل دژ یێن ئهمریكا و ئسرائیلێ ڤهجنقین و هاتنه سهر هشێن خۆ.
نوكه ئیراق ل ههمبهرى ههلبژارتنهكا نوى یا پهڕلهمانى یه و ههمى بزاڤ بۆ وێ یهكێ دهێنه كرن ههلبژارتن بهێنهكرن و چ كێشه دروست نهبن، ژبهر ڤێ یهكێ ژى ههر چار سهرۆكایهتییان ئهو یاسایه پاشخستییه، لێ ئێك ژ ئهركێن حكومهتا بهێت یێن ههره گران دێ دهربازكرنا ڤێ یاسایێ بیت و نهدویره ناكۆكییێن مهزن ل پاش خۆ بهێلیت.
حهشدا شهعبى كهنگى هاتییه دامهزراندن؟
ل ناڤهڕاستا سالا 2014ێ حهشدا شهعبى ب فهتوایهكا لێڤهگهڕێ شیعهیان ل ئیراقێ عهلى سیستانى پشتى كهفتنا مویسلێ هاته دامهزراندن و ئارمانج ژێ ئهو بوو چهكدارێن شیعى ئهوێن پێشتر ههین وهك گرۆپێن چهكدار ل ژێر ناڤێ حهشدا شهعبى ئێك بگرن و دژى داعشێ شهڕى بكهن.
ئیران حهشد كرییه داربزۆتهكێ دى و ئاگرى ل ناوچێ پێ تێكڤهددهت
ههر ژ دهما كهفتنا داعشێ و تا نوكه ئیران ب بهردهوامى پشتهڤانییا حهشدا شهعبى دكهت و پشتهڤانى ژى ژ ههر سێ ئالییێن لۆجستى، مهشقدان و ههوالگێرییێ یه، پشتى شهڕێ چهند رۆژى یێ ئسرائیل و ئیران، حكومهتا ئیراقێ ب رێكا ئالییێن شیعى یێن د ناڤا حكومهتێ دا گهلهك بزاڤكرن حهشدێ دویرى وان ناكۆكییان بكهن و ئهڤێ یهكێ سهرگرت و ئیراقێ خۆ ژ وى ئاگرێ دژوار پاراست، بهرۆڤاژى دا ئهمریكا و ئسرائیلێ رهنگڤهدانێن دژوار ههبن.
ئیراق ل ههمبهرى مهترسییهكا دژوار یا ئایدۆلۆژى یه
نێزیكبوونا ئالییێن شیعى یێن ئیراقى ژ ئیرانێ ئهمریكا و ئسرائیل دلگرانكرینه و چهندین جاران ب ههر دو شێوهیێن فهرمى و نهفهرمى ئهمریكا ئیراق ئاگههداركریه كو حهشدێ ب ههلوهشینیت یان ژى دویر بكهت ژ ئیرانێ، لێ دویركرن خالهكا ههره لاوه.
بۆ قویناغا پشتى حكومهتا بهێت یا ئیراقێ كو ئهگهر هات و ههلبژارتن هاتنه كرن و چ ئالۆزیێن دى دروست نهبوون، كو ئحتیمالهكا گهلهك كێمه پشتى ڤێ بڕیارێ، حكومهتا نوى یا ئیراقێ بكهڤیته د قهیرانهكا مهزن دا و ئالییێن سهركهفتى یێن حكومهتێ ژى پێك دئینن دێ كهڤنه د میزان و تهرازوییا ئهمریكا دا و نهچارن ل گهل هندهك پیلان و هزرێن ئهمریكا بدهنه رێ و بهرۆڤاژى دێ ئیراق كهڤیته د مهترسییهكا دژوار یا ئایدۆلۆژیایا ئیران و ئالییێن شیعى دا.