گاڤ

هنارتییێ تایبەت یێ سکرتێرێ نەتەوەیێن ئێکگرتی ل ئیراقێ (یونامی) راگەهاند؛ "پێکئینانا هەردو حکومەتان دەرفەتە بۆ بهێزکرنا پەیوەندییێن هەولێر و بەغدایێ."

سێشەمبییێ 2ێ کانوونا ئێکێ یا 2025ێ، دەمژمێر شەشێ ئێڤاری جڤاتا ئاسایشا ناڤدەولەتی ل دۆر رەوشا ئیراقێ کۆمبوو. محەمەد حەسان، نێردەیێ تایبەت یێ سکرتێرێ گشتیێ نەتەوەیێن ئێکگرتی ل ئیراقێ (یونامی)، راپۆرتا خۆ یا وەزری ل دۆر رەوشا ئیراقێ و هەرێما کوردستانێ پێشکێشی جڤاتێ کر.

محەمەد حەسان، هنارتییێ تایبەت یێ سکرتێرێ نەتەوەیێن ئێکگرتی ل ئیراقێ (یونامی) پشتی دەربازبوونا سالەکێ ل سەر هەلبژارتنان هێشتا حکومەت پێکنەهاتییە؛ د هەمان دەم دا هێرشێن سەر کێلگەها کۆرمۆرێ شەرمزارکر و گۆت: پێدڤییە هێرشکرنا سەر سازییێن پەترۆل و غازا ئیراقێ، ژ وان ژی سازییێن پەترۆل و غازا هەرێما کوردستانێ بهێتە راوەستاندن و ئەوێن بەرپرس ژ هێرشا دویماهییێ یا کۆرمۆرێ، بهێنە دادگەهکرن.

د پشکەکا سەرەکی یا راپۆرتا خۆ دا، محەمەد حەسان رۆناهی ئێخستە سەر رەوشا سیاسی یا هەرێما کوردستانێ و گۆت: "پێکئینانا حکومەتەکا نوی یا هەرێما کوردستانێ هێشتا روینەدایە، ئەڤە ژی پشتی پتر ژ سالەکێ ژ گۆتوبێژێن درێژ".

ئەڤ لێدوانا هنارتییێ نەتەوەیێن ئێکگرتی د دەمەکی دا یە، هەلبژارتنێن خۆلا شەشێ یا پەرلەمانێ کوردستانێ ل 20-10-2024 هاتینە برێڤەبرن، تێدا پارتی دیموکراتی کوردستانێ ب بدەستڤەئینانا 39 کورسییان پلەیا ئێکێ بدەستڤەئینا، ئێکەتی نیشتیمانی کوردستانێ ب 23 کورسییان دویەم و نەوەی نوێ ب 15 کورسییان بوو سێیەم. رۆژا 02-12-2024 ئێکەم روینشتنا خۆلا شەشێ یا پەرلەمانی هاتەکرن، لێ هەتا نوکە گرێیا کۆمبوونا پەرلەمانی و پێکئینانا حکومەتێ هێشتا نەهاتییە ڤەکرن.

ل دۆر پەیوەندییێن دناڤبەرا حکومەتا هەرێما کوردستانێ و حکومەتا فیدرالی، هنارتییێ نەتەوەیێن ئێکگرتی دوپاتی ل گرنگییا بەردەوام یا دیالۆگێ کر.

محەمەد حەسانی گۆت: "پێکئینانا حکومەتا فیدرالی ل ئیراقێ و حکومەتا هەرێما کوردستانێ دەلیڤەکە بۆ بهێزکرنا پەیوەندییێن بەغدا و هەولێرێ، هەروەسان بۆ چارەسەرکرنا پرسێن دیار و پەیوەندیدار، ژ وان ژی پرسا دەڤەرێن ناکۆکی ل سەر".

محەمەد حەسانی ئاماژە ب وێ چەندێ کر کو پەیوەندییا دناڤبەرا هەولێر و بەغدا دا "هەڤپشکییەکا گرنگە" و پێدڤی ب پێکڤەکارکرن و دیالۆگەکا زێدەتر یا ڤەکری هەیە ل سەر بنەمایێ دەستوورێ ئیراقێ.

د پشکەکا دی یا راپۆرتا خۆ، هنارتییێ نەتەوەیێن ئێکگرتی بەحسی رەوشا ئەمنی و هێرشێن سەر ژێرخانەیا وزەیێ یا هەرێما کوردستانێ کر، ب تایبەتی هێرشا شەڤا چارشەمبییا بۆری بۆ سەر کێلگەها غازا کۆرمۆرێ ل چەمچەمال.

محەمەد حەسانی گۆت: "ئەز گەلەک دلگرانم ل دۆر وان هێرشێن سەر سازی و ژێرخانێن ئیراقێ دهێنەکرن، ژوان ژی دویماهی هێرشا کریە سەر سازییێن پەترۆلێ و غازێ ل هەرێما کوردستانا ئیراقێ. پێدڤییە ئەڤە بهێتە راوەستاندن و کەسێن بەرپرس ژێ بهێنە دادگەهکرن".

هێرشا سەر کۆرمۆرێ بوو ئەگەرێ ئاگرکەفتنێ د کۆگاهەکا سەرەکی دا و راوەستیانا بەرهەمئینانا رۆژانە یا 750 ملیۆن پێ سێجا غاز، ئەڤێ چەندێ ژی بوو ئەگەرێ ژدەستدانا نێزیکی 80% ژ بەرهەمئینانا کارەبا هەرێما کوردستانێ.

دۆسیەیا ئاوارەیان، ب تایبەتی کوردێن ئێزدی، تەوەەرەکێ دی یێ گۆتنێن محەمەد حەسانی بوو و ئاشکرا کر کو هێشتا نێزیکی ملیۆن ئیراقی ئاوارەنە.

هنارتییێ نەتەوەیێن ئێکگرتی ل دۆر رەوشا کوردێن ئێزدی یێن ئاوارە گۆت: "زڤرین و تێکهەلکرنا وان یا ب دلخواز حەتا نوکە ژبەر ئاستەنگێن ئابۆری، جڤاکی، ئەمنی و کارگێری نەهاتییە بدەستڤەئینان".

ل دویڤ ئامارێن یونامی، پتر ژ 100 هزار کەس کو پترییا وان کوردێن ئێزدی یێن خەلکێ شنگالێنە، پشتی 11 سالان هێشتا د کەمپان دا دژین. محەمەد حەسانی ب دلگرانی ڤە گۆت: "وێ تێبینییێ دکەم کو بجهـهێلانا کەمپێن ئاوارەیان د سالا 2025 دا گەلەک یا خاڤبوویە".

هنارتییێ نەتەوەیێن ئێکگرتی داخوازا "پلانەکا گشتگیر یا نیشتیمانی" کر بۆ چارەسەرکرنا کێشەیا ئاوارەیان، ل گەل دابینکرنا خانییان، پاراستنا جڤاکی و ئاشتەوایا جڤاکی بۆ وان.

کەمپا هۆل کەفتییە باشوورێ رۆژهەلاتێ باژێرێ حەسەکێ ل رۆژئاڤایێ کوردستانێ و د بن کۆنترۆلا هێزێن سووریا دیمۆکرات (هەسەدە) دایە. پشکەک ژ وان یێن د ناڤ کەمپێ دا ئیراقینە و هەڤژین و زارۆکێن چەکدارێن بەرێ یێن داعشێنە.

وەزارەتا کۆچ و کۆچبەرێن ئیراقێ ل گەل نەتەوەیێن ئێکگرتی رێککەفتییە هەتا سالا 2027 چو خێزانەکا ئیراقی د وێ کەمپێ دا نەمینیت و هەمی بهێنە زڤراندن.

هەتا نوکە 20 هزار و 800 کەس هاتینە زڤراندن و دویماهی کاروانێ وان دوهی بوو کو 240 خێزان و پتر ژ 850 کەس بوون. ئەو خێزانە پشتی گەهشتنێ برنە کەمپا جەدعە ل پارێزگەها نەینەوا بۆ شیانکرنا وان.

محەمەد حەسانی دوپاتی ل دابینکرنا پێدڤییان کر ب مەرەما تێکهەلکرنەکا "ب رێز و بەردەوام"، ژ وان ژی دەستگەهشتن ب خزمەتگۆزاربیێن سەرەکی و "پشتەڤانبیا جڤاکی"؛ ئاماژە ب پلانا حکومەتێ ژی کر ب مەرەما زڤراندنا هەمی وەلاتبیێن خۆ ژ کەمپێن د بن دەستهەلاتا رێڤەبەریبا خۆسەر دا.

هنارتییێ تایبەت یێ سکرتێرێ گشتییێ نەتەوەیێن ئێکگرتی ل ئیراقێ پیرۆزباهی ل ئیراقێ کر ب هەلکەفتا ئەندامبوونا وێ د  جڤاتا مافێن مرۆڤی یێ سەر ب نەتەوەیێن ئێکگرتی، لێ د هەمان دەم دا هوشداری ژی دا کو ئەڤە تنێ ناسناڤەک نینە، بەلکو ئەرکە.

محەمەد حەسانی گۆت: "دڤێت بێژم کو ئەڤ ئەندامەتییە بەرپرسیاریەکێ ل گەل خۆ دا دئینیت بۆ پشتەڤانیکرنا بلندترین ستانداردێن مافێن مرۆڤی".

هنارتیییۆ نەتەوەیێن ئێکگرتی ئاماژە ب وێ چەندێ کر کو هێشتا گەلەک ئاستەنگ ل هەمبەر ئیراقێ ماینە و گۆت: "گەلەک ئاستەنگ دمینن، ژوان ژی بۆ پشتراستبوون ژ پاراستنا تەمام و بجهئینانا مافێ کەمینە، ژن و گەنجان".

هەروەسان دوپاتی ل گرنگییا ئازادییا دەربرینێ کر و راگەهاند؛ "پێدڤییە بەردەوامی هەبیت د پشتەڤانیکرنا ئازادییا دەربرینێ دا وەک ستوینەکا دیالۆگا گشتی یا ڤەکری د جڤاکەکا دیمۆکراتی یا بهێزدا ".

د دەمەکی دا کو هەیامەکە ل ئیراقێ گۆتوبێژێن توند ل سەر هەموارکرنا یاسایا بارێ کەسی هەنە، هننارتییێ نەتەوەیێن ئێکگرتی ب رەنگەکێ ئێکسەر بەحسی مافێ کچان کر. محەمەد حەسان گۆت: "ئەڤە [پابەندبوون ب مافێن مرۆڤی] هەروەسا رێزگرتن ل مافێ کچان و رێگرتن ل هەڤژینییا بن ژ ییێ یاسایی ب خۆ ڤە دگریت".

هنارتییێ نەتەوەیێن ئێکگرتی باوەرییا خۆ ب سەرکردەیێن سیاسی و ئایینی یێن ئیراقێ نیشان دا بۆ چارەسەرکرنا وان کێشەیان و گۆت: "ئەز پشتراستم کو سەرکردەیێن ئیراقێ، ژوان ژی سەرکردەیێن ئایینی دێ ل سەر چارەسەرکرنا ڤان پرسان بەردەوام بن، ئەو ژی دەمێ وەلات گاڤان دهاڤێژیت بەرەڤ لاپەرەکێ نوی ژ هەڤپشکیلێ ل گەل نەتەوەیێن ئێکگرتی."