گاڤ

پەرلەمانێ ئەورۆپا د بریارنامەیەکا نوى دا، ب توندی توندوتیژییێن باکورێ رۆژهەلاتێ سووریێ شەرمزار دکەت و هوشداریسێ د دەت کو ب ئارمانجکرنا وەلاتییان و بنپێکارییێن دژی کوردا، رەنگە بگەهنە ئاستێ "تاوانێن جەنگی". هەڤدەم پەرلەمانتار داخوازێ ژ حکومەتا سووریێ د کەن مافێن سیاسی و رەوشەنبیری یێن کوردا د دەستووری دا جهگیر بکەت.

پێنجشەمبىیێ 12ـى شوباتێ 2026ێ، پەرلەمانێ ئەورۆپا د کۆمبوونا خۆ دا بریارنامەیەکا تایبەت ل دۆر رەوشا باکورێ رۆژهەلاتێ سووریێ پەسەندکر.

د وێ بریارنامەیێ دا کو ب دەنگێ (363) پەرلەمانتاران هاتە پەسەندکرن، تەکەزی ل سەر سێ تەوەرێن سەرەکی هاتییە کرن: گرنگییا سەقامگیریێی بۆ ڤەگوهاستنا دەستهەلاتێ، پاراستنا پررەنگییا نەتەوەیى و ئایینى ب تایبەت مافێن کوردان، هەروەسان چرکرنا بزاڤێن ئێکەتییا ئەورۆپا بۆ رێگریکرن ل سەرهەلدانا داعشێ.

پەرلەمانتارێن ئەورۆپا د بریارنامەیێ دا ئاماژێ ب وێ چەندێ د دەن کو کوشتن، بەرزەکرنا ب زۆری، دەستەسەرکرنا هەرەمی، کۆچپێکرن و هێرشکرنا سەر ژێرخانەیا مەدەنی، ب ینپێکارییێن مەترسیدار یێن یاسایا ناڤدەولەتی یا مرۆڤی د هێنە دانان و د هندەک حالەتان دا دچنە د خانەیا "تاوانێن جەنگی" دا.

ب پشتبەستن ب راپۆرێن باوەرپێکری یێن نەتەوەیێن ئێكگرتی و رێکخراوێن نەحکۆمی، پەرلەمانی دلگرانییا خۆ نیشان دایە ل دۆر وان بنپێکارییێن د هێنە کرن ل سەر ئاکنجییێن کورد، ژ وان ژی: "تێکدانا تەرمان، وێرانکرنا گۆرستانان و بکارئینانا تەقەمەنییان ل دەڤەرێن مەدەنی".

پەرلەمانێ ئەورۆپا پێشوازییێ ل رێکەفتنا ڤێ دویماهییێ یا دناڤبەرا "هەسدە و دیمەشق"ى دا د کەت. پەرلەمانتار تەکەزێ ل وێ چەندێ د کەن کو پێدڤییە دان ب مافێن مەدەنی و پەروەردەیی یێن کوردا بهێتە دان و داخوازێ ل هەمی ئالییان دکەن پێگیرییێ ب رێککەفتنان بکەن.

هەروەسان پەرلەمان هوشدارییێ ددەتە تورکیا، کو خۆ ژ هەر کریارەکا سەربازی یان پشتەڤانیکرنا گروۆپێن چەکدار کو ببیتە ئەگەرێ تێکدانا ئاگربەستێ دویرکەن.

د پشکەکا دی یێ بریارنامەیێ دا هاتییە سەقامگیری ل باکورێ رۆژهەلاتێ سووریێ مەرجەکێ بنەرەتییە بۆ پرۆسەیا ڤەگوهاستنا سیاسی یا دادپەروەرانە.

پەرلەمانتار داخوازێ ژ دەسهەلاتدارێن سووریێ دکەن پاراستنا مافێن بنەرەتى یێن هەمی پێکهاتان (عەرەب، کورد، سوننە، شیعە، عەلەوی، کریستیان، درووز و ئێزیدی) زامن بکەن.

بریارنامە ب رۆهنی ئاماژەیێ ب وێ چەندێ د دەت کو "دانپێدانا تەمام، یەکسانییا مافان و پشکداریکرنا سیاسی یا کوردان، مەرجێن دانەبڕاینە بۆ سووریایەکا سەقامگیر" و داخواز د کەت حکومەتا سووریێ ئەڤان مافان د دەستووری دا بچەسپینیت، وەک ئێک بن ل گەل پاراستنا ئێکپارچەییا ئاخا وەلاتى.

پەرلەمانێ ئەورۆپا یێ ژ بریارا ئەمریکا دلگرانە ل دۆر ڤەکێشانا هێزێن خۆ ل سووریێ و ئیراقێ و داخوازێ ل وەلاتێن ئێکەتییا ئەورۆپا دکەت بزاڤێن خۆ چرتر لێ بکەن بۆ رێگریکرن ژ وێ یەکێ کو داعش جارەکا دی ل سەر دەڤەرێ و ئەورۆپا ببیتە گەف. پەرلەمان رۆلێ ئێکلاکەر یێ هێزێن کوردی، ب تایبەت ژنێن شەرڤان، د شکاندنا داعشێ دا بلند ل قەلەم ددەت.

ل دۆر زیندانیێن داعشێ، پەرلەمانتار هوشداریسێ د دەن ل دۆر مەترسسیا رەڤینا چەکدارێن داعشێ ژ گرتیخانە و کەمپێن باکورێ رۆژهەلاتێ سووریێ. هەروەسان ئاماژێ ب وێ چەندێ د کەن کو ڤەگوهاستنا بەرپرسیارەتییا وان زیندانییان بۆ ئیراقێ، نەپشتراستییێ دروست د کەت.

پەرلەمان داخوازێ ل وەلاتێن ئەندام دکەت وەلاتییێن خۆ، ب تایبەتی زارۆکان، ل کەمپێن "هۆل و رۆژ" وەربگرن و دادگەهکرنا مەزنان ژی د چارچۆڤەیێ پرۆسەیەکا دادپەروەرانە دا بکەن.

پەرلەمانێ ئەورۆپا تەکەزێ دکەت کو هەر جۆرە سەرەدەرییەک ل گەل سووریێ، دڤێت مەرجدار بیت ب هەبوونا پێشکەفتنا بەرچاڤ د پاراستنا مەدەنییان، پێگیربوون ب ئاگربەستێ و رێزگرتن ل مافێن مرۆڤی و کەمینەیان.